Η συνέντευξη του Πέτρου Λυρέα στο Books 'n More – «Η Σιωπή της Καλντέρας»

Στο περιοδικό μας Books 'n More έχουμε τη χαρά να φιλοξενούμε τον συγγραφέα Πέτρο Λυρέα, με αφορμή το βιβλίο του «Η Σιωπή της Καλντέρας».

Ο συγγραφέας μάς μιλά για το έργο του, την έμπνευση πίσω από την ιστορία και τον κόσμο που δημιούργησε μέσα από τις σελίδες του βιβλίου.

Η συνέντευξη του Πέτρου Λυρέα δόθηκε και στο έντυπο περιοδικό Books 'n More, δίνοντας στους αναγνώστες μας την ευκαιρία να γνωρίσουν καλύτερα τόσο τον ίδιο όσο και το βιβλίο του.

Books 'n More – booksnmore.gr
Γιατί πίσω από κάθε βιβλίο υπάρχει μια ιστορία που αξίζει να ειπωθεί.

1. Πού συναντιούνται για εσάς οι λέξεις με τον ήχο;

Για μένα η συγγραφή και η μουσική σύνθεση δεν είναι δύο ξεχωριστοί κόσμοι. Ξεκινούν από την ίδια ανάγκη: να δώσω μορφή σε κάτι που αρχικά είναι μόνο συναίσθημα, εικόνα ή σκέψη. Υπάρχουν φορές που μια μελωδία γεννά μέσα μου μια ολόκληρη σκηνή και άλλες που μια φράση έχει ήδη τον δικό της ρυθμό πριν ακόμη γίνει μουσική. Οι λέξεις και ο ήχος συναντιούνται ακριβώς εκεί όπου η μία τέχνη δεν αρκεί για να εκφράσει όσα θέλω να πω.

2. Πλάτων, Αριστοτέλης ή Πυθαγόρας; Ποιον θα επιλέγατε και ποια θα ήταν η πρώτη σας ερώτηση;

Θα επέλεγα τον Πυθαγόρα, γιατί ίσως βρίσκεται πιο κοντά στο σημείο όπου συναντιούνται η φιλοσοφία και η μουσική. Θα ήθελα να τον ρωτήσω: «Πιστεύετε ότι ο άνθρωπος ανακαλύπτει την αρμονία ή ότι η αρμονία υπάρχει ήδη και εκείνος απλώς μαθαίνει να την ακούει;» Νομίζω ότι η απάντησή του θα αφορούσε όχι μόνο τη μουσική, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον ίδιο μας τον εαυτό.

3. Αν η «σιωπή» της Καλντέρας μπορούσε να μιλήσει, τι θα έλεγε στον αναγνώστη;

Θα του έλεγε: «Μην εμπιστεύεσαι τη σιωπή μόνο επειδή δεν κάνει θόρυβο.» Γιατί η σιωπή δεν σημαίνει πάντοτε απουσία. Μπορεί να κρύβει μνήμη, φόβο, ενοχή, μια αλήθεια που περιμένει χρόνια να ειπωθεί. Και ίσως κάποιες φορές όσα δεν ειπώθηκαν να καθορίζουν τη ζωή μας περισσότερο από όσα ειπώθηκαν.

4. Αφήνουμε ποτέ πραγματικά πίσω μας όσα ζήσαμε ή μαθαίνουμε να ζούμε μαζί τους;

Δεν πιστεύω ότι διαγράφουμε πραγματικά όσα μας έχουν σημαδέψει. Ο χρόνος μπορεί να αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο τα κοιτάζουμε, όχι όμως απαραίτητα και το αποτύπωμά τους. Μαθαίνουμε να ζούμε μαζί τους, να τα επαναπροσδιορίζουμε και, κάποιες φορές, να τα μετατρέπουμε σε κάτι άλλο. Ίσως τελικά ωριμότητα να μην είναι να ξεχνάς το παρελθόν, αλλά να μην του επιτρέπεις να αποφασίζει μόνο του το μέλλον σου.

5. Πόσο μπορούμε να εμπιστευτούμε αυτά που θυμούνται οι ήρωες;

Η μνήμη είναι πολύτιμη, αλλά δεν είναι αλάνθαστη. Δεν θυμόμαστε μόνο γεγονότα· θυμόμαστε και το συναίσθημα με το οποίο τα ζήσαμε. Και αυτό μπορεί να μεταμορφώσει την αλήθεια. Στη «Σιωπή της Καλντέρας» με ενδιαφέρει ακριβώς αυτή η λεπτή γραμμή: πότε μια ανάμνηση είναι μαρτυρία και πότε γίνεται η προσωπική εκδοχή μιας αλήθειας που ίσως ήταν διαφορετική.

6. Αν «Η Σιωπή της Καλντέρας» είχε τη δική της μουσική, ποιο όργανο θα κυριαρχούσε και τι συναίσθημα θα θέλατε να αφήσει;

Το πιάνο. Έχει τη δυνατότητα να είναι ταυτόχρονα λιτό και βαθύ, να δημιουργεί χώρο και σιωπή ανάμεσα στις νότες. Θα ήθελα όμως σε ορισμένα σημεία να εμφανίζεται διακριτικά και το βιολί, σαν μια δεύτερη φωνή που αναδύεται μέσα από τη μνήμη. Δεν θα ήθελα η μουσική να υπαγορεύει στον αναγνώστη τι πρέπει να αισθανθεί. Θα ήθελα να του αφήνει μια αίσθηση εσωτερικής έντασης, μελαγχολίας και προσμονής — σαν κάτι που δεν έχει ακόμη ειπωθεί.

7. Ποιο φιλοσοφικό ερώτημα θα θέλατε να ακολουθεί τον αναγνώστη αφού κλείσει το βιβλίο;

«Πόσο από αυτό που ονομάζουμε αλήθεια είναι αυτό που πραγματικά συνέβη και πόσο αυτό που έχουμε ανάγκη να πιστεύουμε ότι συνέβη;» Με ενδιαφέρει η φιλοσοφία όχι ως επίδειξη γνώσης, αλλά ως ερώτημα. Ένα καλό ερώτημα μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί μέσα μας πολύ μετά την τελευταία σελίδα.

8. Τι είναι πιο επικίνδυνο για τους ήρωές σας: η αλήθεια ή η στιγμή που θα παραδεχτούν ότι την ήξεραν ήδη;

Η στιγμή της παραδοχής. Μια αλήθεια που βρίσκεται έξω από εμάς μπορούμε να την πολεμήσουμε, να την αμφισβητήσουμε ή να προσπαθήσουμε να την αποφύγουμε. Όταν όμως αναγνωρίσουμε ότι ένα μέρος μας την γνώριζε ήδη, τότε η σύγκρουση γίνεται εσωτερική. Και από εκεί και πέρα δεν υπάρχει εύκολη επιστροφή στην προηγούμενη εκδοχή του εαυτού μας.

9. Ποια θα θέλατε να είναι η πρώτη σκέψη του αναγνώστη όταν αφήσει το βιβλίο από τα χέρια του;

Δεν θα ήθελα να του επιβάλω μία συγκεκριμένη σκέψη. Θα ήθελα περισσότερο να υπάρξει εκείνη η μικρή παύση μετά την τελευταία σελίδα, όταν δεν πιάνεις αμέσως το κινητό σου ή το επόμενο βιβλίο. Και μέσα σε αυτή την παύση να αναρωτηθεί: «Τελικά, πόσα από όσα θεωρώ τελειωμένα μέσα μου εξακολουθούν να υπάρχουν στη σιωπή;» Αν το βιβλίο καταφέρει να αφήσει ένα τέτοιο ερώτημα, για μένα έχει ολοκληρώσει τον κύκλο του.

Πέτρος Λυρέας 
Συγγραφέας – Συνθέτης, Φαρμακοποιός